ADAM SMITH
Adam Smith był szkockim myślicielem i filozofem o wszechstronnych zainteresowaniach, jednym z najlepiej wykształconych Brytyjczyków swojej epoki. Publikował prace z filozofii moralnej, czyli teorii ludzkiego działania w ramach społeczeństwa, a także eseje z historii literatury, historii nauki, retoryki, estetyki i krytyki literackiej. Jego dokonania były podstawą wyodrębnienia ekonomii jako osobnej dziedziny nauki. Jego prace są jednymi z najbardziej znanych i cenionych opracowań na temat gospodarki rynkowej, kapitalizmu i liberalizmu.
Adam Smith zaczynał swoją karierę od nauczania retoryki i logiki, największy wkład wniósł w filozofię moralną i ekonomię, którymi zajmował się najdłużej. Jako jeden z pierwszych zajął się współodczuwaniem, które zdefiniował jako poczucie moralne, współodczuwaniem wyjaśniał także skłonność człowieka do zachowań społecznych. Wyjaśniał także przyczyny aprobowania lub nie aprobowania pewnych zachowań przez człowieka, wprowadzając pojęcie niewidzialnej ręki rynku.
Adam Smith koncentrował się przede wszystkim na prawach rządzących gospodarką, odsłaniał mechanizmy tworzenia dóbr materialnych, ich dystrybucji i podziału. Główną tezą sformułowaną przez filozofa było stwierdzenie, że przyczyną bogactwa jest praca, a nie posiadane kosztowności. Wprowadził podział pracy na produktywną i bezproduktywną, co stało się kluczowym dla rozwoju koncepcji ekonomii. Na podstawie jego prac zostały stworzone podwaliny ekonomii klasycznej.


BADANIA NAD NATURĄ I PRZYCZYNAMI BOGACTWA NARODÓW
Jest to wydane w 1776 roku dzieło Adama Smitha, uważane za pierwszą próbę naukowej analizy zjawisk ekonomicznych. Data jego wydania uznawana jest także za datę narodzin współczesnej ekonomii. Dzieło jest też pierwszym uporządkowanym zbiorem argumentów na rzecz wolnego rynku. Poglądy w niej zaprezentowane stworzyły fundamenty liberalizmu gospodarczego i stanowią do dziś ważny punkt odniesienia współczesnych teorii ekonomicznych.
W swoich rozważaniach nad gospodarką Smith przyjmuje wartość danego dobra jako ilość dóbr, jakie właściciel może za nie nabyć. W dziele przyjmuje trzy główne mierniki wartości, kategoryzując je. Miernikiem wartości, który najbardziej ceni, jest ilość ludzkiej pracy, którą można nabyć za dane dobro (laborystyczna teoria wartości). Uważał, że o wartości wszystkich dóbr materialnych decyduje praca, jaka została zużyta do ich wykonania.
Dużo miejsca filozof poświęcił także podziałowi pracy. Niegdyś każdy członek społeczeństwa wykonywał tą samą pracę na własne potrzeby. W cywilizowanych społeczeństwach większość ludzi specjalizuje się w wykonywaniu określonych czynności, wymieniając wytworzone dobra na inne. W podziale pracy upatruje najważniejszą przyczynę rozwoju produkcyjnych sił pracy i ich sprawności. Podział pracy zwiększa także wynalazczość, a konsekwencją jego zastosowania jest wprowadzenie pieniądza, opartego na złocie i srebrze.


Moje przemyślenia